با اختلالات روان‌شناختی

دانلود پایان نامه

رفتار خصمانه
رفتار خصمانه / دوری گزین
زوجینی که رفتارهای سه دسته اول را از خود نشان می‌دهند، معمولاً در طول زندگی زناشویی رفتارشان پایدار می‌ماند؛ اما زوجین متخاصم یا متخاصم/ دوری‌گزین معمولاً به‌طور متناوب به هنگام تعارض از رفتارهای دسته چهارم و پنجم استفاده می‌کنند.
2-20-2- عوامل مؤثر در بروز تعارض زناشویی
گورمن (2002) عقیده دارد تعارض زمانی رخ می‌دهد که زوج باورهای غیرمنطقی و تحریف‌شده‌ پایداری نسبت به یکدیگر، زندگی مشترک و‌ آینده‌شان دارند. معمولاً افرادی که اندوه، پریشانی، اضطراب یا رنج زیادی دارند شناخت‌های منفی و تحریف‌شده نسبت به همسر و زندگی زناشویی‌شان دارند نداشتن ارتباط مؤثر و مهارت‌های حل تعارضات نیز در افزایش تعارض میان زوجین مؤثر است.
لانگه و همکاران (2000) اشاره می‌کنند که همسران پریشان و مضطرب نسبت به هم منتقد و متخاصم هستند و معمولاً از فقدان خودکنترلی رنج می‌برند. جانسون (2008) با استفاده از نظریه دل‌بستگی علت بروز بسیاری از مشکلات در روابط زوجین را این‌چنین توضیح می‌دهد: نوع دل‌بستگی هر یک از زوجین با والدین خود در بروز تعارض در روابط وی با همسر خود و همچنین سایر مؤثر است.
گاتمن و سیلور (1999) چهار نوع ارتباط ناکارآمد در زوجین را شناسایی کرده‌اند:
انتقادگر بودن
تحقیر کردن
حالت تدافعی داشتن
دیوار سنگی بودن
انتقاد کردن درواقع شکایت کردن از یک رفتار مشخص، کمی پس از انجام آن توسط طرف مقابل، به‌صورت سرزنش‌آمیز و همراه با تخریب شخصیت طرف مقابل است. تحقیر کردن به رفتار طعنه‌آمیز و همراه با بدبینی با همسر و ابراز بیزاری اطلاق می‌شود که خود به تعارض بیشتر منجر می‌شود. تدافعی بودن شکلی از سرزنش همسر و نادیده گرفتن نقش خود در تعارض است. دیوار سنگی بودن که به معنای به تأخیر ‌انداختن یا مخالفت کردن با خواسته‌ها و نظرات طرف مقابل و اجتناب از گفتگو کردن است، معمولاً به‌عنوان راه فراری از یک تعارض قریب‌الوقوع انتخاب می‌شود، حال‌آنکه همسر را ناامید می‌کند و تنش را افزایش می‌دهد (ون اوردن و همکاران، 2012).
2-20-1- اثرات تعارض زناشویی
اختلافات زناشویی هم‌بستگی نیرومندی با اختلالات روان‌شناختی متعددی دارند که از آن جمله می‌توان به افسردگی (پرولکس و همکاران، 2007؛ بیچ و همکاران، 1998)، اختلالات اضطرابی‌(مک لئود، 1994)، سوءمصرف الکل (مورفی و اوفارل، 1994) و اختلالات خوردن (ون دن بروکو همکاران، 1997) اشاره کرد. تعارض و نارضایتی زناشویی همچنین می‌تواند استرس زوجین را افزایش دهد (بیچ و همکاران، 1990؛ به نقل از پرولکس و همکاران، 2007). خشونت خانگی برعلیه زنان که یکی از نتایج تعارض زوجین است، یکی از شایع‌ترین دلایل طلاق در میان خانواده‌های ‌ترک‌تبار است (آریکان، 1992؛ به نقل از کاراهان، 2007).
عملکرد زناشویی والدین بر فرزندان نیز تأثیرات منفی بی‌شماری دارد. پژوهش‌ها نشان داده‌اند تعارض میان زوجین می‌تواند به بروز افسردگی (آنگر و همکاران، 2000)، اختلالات انطباقی (استراند، 2004) و گرایش به سرزنش و نکوهش خانواده (وبر و اوبراین، 1999؛ به نقل از کاراهان، 2007) در فرزندان منجر شود. تعارضات زناشویی منبع استرس محیطی برای فرزندان هستند (هینانت و همکاران، 2013) و با رفتار ناسازگارانه و ناسازگاری‌هایی ازجمله خشم، اختلال سلوک و اضطراب در فرزندان ارتباط معناداری دارد. روابط زناشویی یکی از ابعاد مهم والدینی هستند و تعارض زوجین می‌تواند اثری منفی بر رابطه والدینی نیز داشته باشد (شمیر و همکاران، 2001).
همچنین ممکن است منجر به تخریب یا تضعیف رابطه والد- فرزندی شود. تعارضات زناشویی والدین بر پاسخ‌های روان‌شناختی و امنیت هیجانی فرزندان تأثیر می‌گذارند و می‌توانند به مشکلات هیجانی متعدد فرزندان منجر شوند. تعارض زوجین با انزوای اجتماعی و خشم فرزندان و کیفیت کمتر روابط والد- فرزندی مرتبط است. تعارض زوجین بر سر فرزندپروری با رابطه فعالانه پدر- فرزندی کمتر و مشکلات رفتاری شدیدتر در مدرسه و در اوقات فراغت هم‌بستگی دارد (ونر، 2010).
2-21- ذهن‌آگاهی
2-21-1- ذهن‌آگاهی چیست؟
گرمر و همکارانش (2005)، ذهنآگاهی را آگاهی از تجربیات موجود همراه با پذیرش آنها می‌دانند. ذهن‏آگاهی یعنی بودن در لحظه با هر آنچه اکنون هست، بدون قضاوت و اظهارنظر درباره آنچه که اتفاق می‌افتد؛ یعنی تجربه واقعیت محض بدون توضیح (سگال و همکاران، 2002). ذهن‌آگاهی، آگاهی لحظه‌به‌لحظه و بدون قضاوت و تعصب از احساسات، هیجانات و افکار است (مرکند، 2014).
ذهن‌آگاهی به معنی توجه کردن به زمان حال به شیوه‌ای خاص، هدفمند و عاری از قضاوت است (کابات- زین، 1990). ازنظر کابات- زین (1994) ذهن‏آگاهی حالتی ذهنی است که در زمان حال بدون قضاوت و تعصب بر روی تجربیات متمرکز میشود. ذهن‌آگاهی به توجه انگیخته شده و آگاهی از لحظه اکنون اطلاق می‌شود (والش و همکاران، 2009). هوشیاری، انعطاف‌پذیری و سازگاری ذهن نقش مهمی در سلامت ذهنی و جسمی دارد (پاولسون و همکاران، 2013).
هربرت و فورمن (2011) برخی از ویژگی‌های ذهن‌آگاهی که توجه روان‌درمانگران را به خود جلب نموده‌اند، به‌این‌ترتیب معرفی می‌کنند:
توجه

این نوشته در علمی _ آموزشی ارسال شده است. افزودن پیوند یکتا به علاقه‌مندی‌ها.