علی بن الحسین

دانلود پایان نامه

عبد‌الرحمن بن ابی لیلی گفت: درباره علی هشتاد آیه برگزیده در کتاب خدا نازل شده که هیچ کس از این امت در آن با او شریک نیست
از میان آیات کثیری که در شأن و اثبات ولایت امام علی بیان شده، هشت آیه را که از اهمیت و استحکام ویژه ای برخوردار است انتخاب کرده و به شرح و توضیح آن می‌پردازیم؛ این هشت آیه به قرار زیر است.
3-2-2-1- آیه مودّت
قُل لَّا أَسْأَلُکُمْ عَلَیْهِ أَجْرًا إِلَّا الْمَوَدَّهَ فِی الْقُرْبَى
3-2-2-1-2- ذوی القربی چه کسانی هستند
در این که ذوی القربی چه کسانی هستند نظرات مختلفی ارائه شده است، اما آنچه که مسلّم و مورد اتفاق شیعه و اهل سنت می‌باشد این است که منظور از «مَوَدَّهَ فِی الْقُرْبَى» دوستی خویشاوندان رسول خدا یعنی عترت و اهل بیت آن حضرت می‌باشد که دوستی و محبت آنها وسیله‌ای است برای قبول امامت و رهبری ائمه‌ی معصومین از دودمان آن حضرت و پشتوانه‌ای برای ادامه رسالت است. برای این ادعا روایات فراوانی وجود دارد که به برخی از آنها اشاره می‌کنیم.
احمد بن حنبل در کتابش «فضائل الصّحابه» از سعید بن جبیر و او از عامر، روایت زیر را نقل کرده است:
لَما نَزَلَت «قُل لَّا أَسْأَلُکُمْ عَلَیْهِ أَجْرًا إِلَّا الْمَوَدَّهَ فِی الْقُرْبَی» قالوا: یا رسول الله مَن قَرابَتُکَ؟ مَن هؤُلاءَ الذین وَجَبَت علینا مَوَدَّتُهُم؟ قال: عَلیُّ و فاطِمَهُ وَ ابناهُما، و قالَها ثَلاثاً
هنگامی که آیه مودت بر پیامبر نازل شد، مردم از آن حضرت پرسیدند: منظور از اقوام و نزدیکان شما که در این آیه آمده و مودت آنها بر ما واجب شده چه کسانی هستند؟ پیامبر فرمود: منظور علی و فاطمه و حسن و حسین(ع) هستند و این جمله را سه بار تکرار کرد.
از این روایت زیبا چند نکته مهم استفاده می‌شود:
اول: اینکه روایت فوق تصریح می‌کند که منظور از قربی اهل بیت پیامبر است، نه خود پیامبر و نه اقربای مسلمانان و نه مطلق کارهای نیک و قربت الی الله چنان که برخی از مفسران اهل سنت اظهار کرده‌اند، علاوه بر اینکه قربی شامل یکایک نزدیکان پیامبر نیز نمی‌باشد، بلکه شامل اشخاص خاص و معدودی است که نام آنها ذکر شد.
دوم: اینکه برداشتی که در نکته اول ذکر شد در ذهن اصحاب پیامبر هم بوده است، بدین جهت آنان به سراغ احتمالاتی که برخی دانشمندان اهل سنت مطرح کردند نرفتند، بلکه مستقیماً مسأله مودت و محبت نزدیکان پیامبر را فهمیده و مطرح کردند و این را نیز فهمیده بودند که تمام اقوام پیامبر مورد نظر آیه نیست، بدین جهت از پیامبر می خواهند که آنها را مشخص کند.
سوم: اینکه اصحاب پیامبر از آیه مودّت وجوب محبت و مودّت «قربی» را فهمیدند، همان گونه که تمام علماء شیعه و اهل سنت نیز بر این عقیده هستند و با قطع نظر از تفسیرهای که برای «قربی» دارند، مودّت و محبت آنان را واجب می‌دانند.
ابن جریر طبری در جامع البیان از ابی‌الدیلم نقل می‌‌کند که گفت:
هنگامی که علی‌‌بن‌‌الحسین را بصورت اسیر به شام آوردند او را بر دروازه شام نگاه داشتند، مردی از اهل شام برخواست و گفت: خدا را شکر که شما را کشت و ریشه کن ساخت، علی‌بن‌الحسین فرمود: آیا قرآن خوانده‌ای؟ گفت: آری، فرمود: آیا آل حام را خوانده‌ای؟ گفت: قرآن خوانده‌ام ولی آل حام را نخوانده‌ام، فرمود: آیا آیه «قُل لَّا أَسْأَلُکُمْ عَلَیْهِ أَجْرًا إِلَّا الْمَوَدَّهَ فِی الْقُرْبَی» را نخوانده‌ای؟ گفت آیا شما آنها هستید؟ فرمود: آری.
حاکم نیشابوری در مستدرک الصحیحین از علی بن الحسین نقل می‌کند:
هنگامی که علی()به شهادت رسید، حسن بن علی() خطبه ای خواند و در آن خطبه فرمود: «ای مردم، من از خاندانی هستم که خداوند مودّت آنها را بر هر مسلمانی واجب کرده است و به پیامبرش فرمود: بگو من از شما پاداشی بر این کار طلب نمی‌کنم جز دوستی نزدیکانم و هر کس عمل نیکی انجام دهد بر نیکی‌اش می‌افزایم و مقصود خداوند از «اکتساب حسنه» مودت و محبت ما اهل بیت است.
محدث بحرانی در غایه المرام از محمد بن جریر در المناقب نقل می‌کند:
پیامبر اکرم به علی() فرمود: بیرون برو و فریاد بزن…..آگاه باشید هر کس ولایت غیر ولیّ خود را بپذیرد از رحمت خدا بدور است… علی() رفت و آن جملات را با صدای بلند ابلاغ نمود؛ سپس عمر با گروهی به حضور پیامبر آمدند و گفتند مقصود از آنچه را که علی فریاد زد چه بود؟ رسول خدا فرمود: خداوند متعال می فرماید: «قُل لَّا أَسْأَلُکُمْ عَلَیْهِ أَجْرًا إِلَّا الْمَوَدَّهَ فِی الْقُرْبَی» پس هر کس به ما ظلم کند لعنت خدا بر او باد. و نیز خداوند می‌فرماید: «النَّبِیُّ أَوْلَى بِالْمُؤْمِنِینَ مِنْ أَنفُسِهِمْ» پس هر کس من مولای او هستم علی نیز مولای اوست و هر کس غیر او و ذریه او را ولیّ خود قرار دهد، لعنت خدا بر او باد. و همچنین شما را گواه می گیریم که من و علی پدر مومنین هستیم، پس هر کس که یکی از ما را سبّ کند لعنت خدا بر او باد. وقتی که عمر و همراهان او از محضر پیامبر خارج شدند عمر گفت: پیامبر در هیچ روزی مثل امرزو در مورد علی تاکید نکرده بود، نه در غدیر خم و نه در غیر غدیر.
زمخشری در تفسیر کشاف حدیثی را در ذیل آیه مورد بحث از رسول خدا نقل می‌کند که اهمیت و محبت و مودّت آل محمدرا به وضوح آشکار می‌سازد. او می‌گوید:
رسول گرامی اسلام فرمود: هر کس با محبت آل محمد() بمیرد شهید مرده است. آگاه باشدید هر کس با محبت آل محمد() از دنیا برود آمرزیده از دنیا رفته است. آگاه باشدید هر کس با محبت آل محمد() از دنیا برود، با توبه از دنیا رفته است. آگاه باشدید هر کس با محبت آل محمد() از دنیا برود، مومن از دنیا رفته است و….. آگاه باشدید هر کس با بغض آل محمد() از دنیا برود، کافر از دنیا رفته است. و…..

این نوشته در علمی _ آموزشی ارسال شده است. افزودن پیوند یکتا به علاقه‌مندی‌ها.