فروشنده و خریدار

دانلود پایان نامه

از دوره ی طولانی اشکانی چیزی جز چند نوشتهء واقعا نحیف به خطهای‏ آرامی و یونانی،چیزی بر جای نمانده است.این نوشته‏ها بیشتر از نسا و به‏ صورت سفال‏نبشته هستند،که اغلب مربوط هستند به تحویل شراب از 100 تا 29 پیش از میلاد(بیشتر 77 تا 66 پیش از میلاد).هنوز درباره ی آرامی یا پارتی بودن این نبشته‏ تردیدهایی وجود دارد.هنینگ با تکیه بر شواهدی‏ گمان می‏کند که این نبشته‏ها به هزواش هستند.از اورامان در کردستان نیز همراه دو نوشتهء یونانی سه چرم نبشته به دست آمده است که ظاهرا بنچاق‏هایی‏ هستند مربوط به فروش دو تاکستان در جنوب کردستان و از 22/21 و 87/88پیش از میلاد14و امروز در موزه ی بریتانیا نگهداری می‏شوند. دو بنچاق‏ یونانی از سالهای 87.88(با ترجمه ظاهرا پارتی یکی از متن‏های یونانی در پشت بنچاق)و بنچاق سوم ظاهرا به زبان و خط پارتی که شبیه خط سفال‏نبشته‏های نسا است .در این سند نام‏های فروشنده و خریدار آمده‏ است.بهای زمین 54 درهم است.معامله در حضور شهود(با ذکر نام)و با ادای‏ سوگند انجام گرفته است.در سند به مالک با عنوان«بوم خواتای»(خداوند زمین‏ -صاحب زمین)اشار ه شده است.این سند گران‏بها حکایت از آن دارد که در زمان اشکانیان سند مالکیت وجود داشته است (رجبی،15:1381).
تصویر2-ریتون پارتی
تصویر3- قاشق پارتی تصویر4- چنگال پارتی
تصویر5- کوزه ی سفالی پارتی
تصویر6- یک نوع ظرف پارتی
تصویر7- جام پارتی
تصویر8- ریتون پارتی
2-4عادات غذایی ساسانیان در این فصل به بررسی اوضاع اقتصادی ساسانیان که تحت تاثیر شرایط سیاسی آن روزگار بوده است ، پرداخته می شود ؛ چراکه اوضاع اقتصادی این سلسله راهگشا در ترسیم چشم اندازی از وضعیت معیشتی و خورد و خوراک مردمان آن عهد ، می باشد . در ادامه در بخشی مجزا به بررسی جشن ها پرداخته می شودو نوع خوراکها و نوشیدنی های مصرفی در طول این ضیافت ها ، معرفی می گردد، و رسومی که به آداب تهیه ی خوراکها مربوط می شود ، ذکر می گردد . ساسانیان در سه جبهه به نبرد می پرداختند : نبرد با روم در غرب ، با کوشان ها و هیاطله در شرق و نبرد با صحرا گرد های شمال . نبرد های طولانی و پایان ناپذیر با مدعیان مستقر در اراضی همجوار ، جنگ های خونین و پر تلفات ، به مدت چهار قرن مردم ایران را به شدت نا توان کرد و حکومت نتوانست در عرصه داخلی گامی در جهت برقراری تعادل و توازن بردارد (گیرشمن،1371 :284) . علاوه بر جنگ ، چند خشکسالی پی در پی ، شهر ها و روستا ها را به ویرانی کشید .شاهان ساسانی برای ادامه جنگ علیه مدعیان استقلال ، به خزانه ایی پر احتیاج داشتند و در عصر ساسانی شاهد افزایش چشمگیر نرخ خراج ها و مالیات ها هستیم ، طوریکه هر کس جزو طبقات ممتاز جامعه نباشد باید به طریقی به جبران کسری خزانه شاهی بکوشد . تمامی عوامل ذکر شده موجب فقر مردم و انباشته شدن ثروت سرشته داران گشت. در نتیجه تفاوت فاحشی میان سفره اغنیا و طبقه عامه ی مردم پدید آمد . در توصیف عادات غذایی در عهد ساسانی ، بدیهی است که در ابتدا کشاورزی و محصولات کشاورزی در آن روزگار را مورد پژوهش قرار داد . اگر بخواهیم برای بررسی محصولات کشاورزی ایران ساسانی به منابع باستانی بسنده کنیم، شمار این محصولات را بسیار اندک خواهیم یافت. بنا براین لیست اقلام مالیاتی را که بیشتر در منابع نخستین اسلامی 1، از دربار شاهان ساسانی ثبت شده است را بایستی به منابع مورد بررسی بیفزاییم . به عنوان مثال بنا بر فهرست بندی مالیاتی نوین انوشیروان در مناطق جنوبی و جنوب غرب ایران، نخل بسیار اهمیت داشته است و در درجه دوم زیتون بسیار کشت می شده است .گفته می شود مهرنرسه وزیر بهرام پنجم ، سه باغ در سروستان احداث کرده بود که در یکی دوازده هزار نخل ، بعدی دوازده هزار زیتون و آخری دوازده هزار سرو بوده است.(کریستن سن،378:1332) .) .در نتیجه خرما و زیتون از محصولات عمده ی کشاورزی آن روزگار می باشد . در زمان قباد قانونی به اجرا در آمد که برطبق آن نظام مالیاتی دگرگون شد ، گزارش این تحول در اخذ مالیات در برخی از منابع ذکر شده است . به عنوان مثال کتیبه هایی به خط پهلوی از قصر ابونصر شیراز و نیشابور کشف شده که مربوط به قرن 6 م ( اواخر ساسانی ) و راجع به محاسبات مزروعی است ( سامی،74:1389) . در تاریخ طبری داستانی نقل شده است که خبر از چگونگی به وجود آمدن اصلاحات مالیاتی قباد می دهد : ” روزی قبادسوار بر اسب و در روستایی از ایالت سواد میرفت و موبد موبدان‌ با وی بوده. ناگهان صیدی بنظر رسید و قباد از پی صید تنها بتاخت و هنگام رسیدن‌ انگور بود.قباد بر سر کوهی رسید و نظر کرد دهی در دامنه آن کوه دید و بر کنار موستانی زنی دید که بر سر تنوری نان می‌پخت و پسرکی سه ساله پیش وی ایستاده در این حال پسرک به باغ درآمد و خوشه انگوری بکند و خواست بخورد که زن نهیب براو زد و خوشه انگور از دستش بگرفت و بر شاخ رز بست.قباد را این واقعه عجیب نمود و حمل بر بخل آن زن کرد و از کوه فرود آمد و بر آن باغ شد و زن را گفت این موستان از کیست؟گفت از آن من.پرسید این‌ کودک از کیست؟گفت این کودک هم از من است.باز پرسید انگور چرا از او گرفتی و نگذاشتی بخورد.جواب داد مرا بر سهم‌ خود منعی نیست ولی پادشاه را در این محصول سهمی است تا مباشر پادشاه نیاید و بهره ی مالیات جدا نکند ما دست به محصول نمی‌زنیم.قباد پرسید اینکه می گویی در همه دهات مرسوم است؟زنک جواب داد آری‌ این شیوه در همه جا معمول است.قباد را بر رعیت دل بسوخت و عنان بگردانید تا به همراهان پیوست و به موبد موبدان ما وقع را بیان کرد و گفت که من می‌بینم که بر توانگران و مالکین بزرگ‌ قیدی نیست و مالیات قابل توجهی به دیوانخانه نمی‌دهند و روز بروز غنی‌تر میشوند در حالیکه به کشاورزان و رعایای کم‌درآمد تعدی زیاد از طرف مباشرین‌ و عمال دولتی می شود و با این مالیات سنگین به مرور تهیدست‌تر میگردند و از او خواست تدبیر و ترتیبی بیاندیشد که مالیات واقعی دیوانی هرمحل معلوم گردد تا رعایا در مال خود حق تصرف داشته باشند و بانتظار ارزیابی مباشرین از محصول دسترنج خود محروم نباشند. موبد موبدان گفت تدبیر آن است که اراضی همه مملکت و باغات و موستان‌ها مساحت کنیم و برای هرمقدار از اراضی مزروعی و باغات خراجی معین کنیم تا رعیت‌ از میزان مالیاتی که هرسال باید به مباشرین دیوان پادشاهی بدهند مطلع بوده و از عواید خدمت به موقع سهم دیوان را ادا کرده قبض بگیرند… “(جباریان،59:1384) . پس قباد دستور داد که زمین ها را اندازه بگیرند و مساحت آنها را تخمین زنند ، اما قبل از انجام این کار وی درگذشت .در زمان انوشیروان این کار انجام شد و تعداد درختان زیتون ، خرما ،انگور،و نیز کسانی که باید خراج دهند مشخص شد (دیاکونوف،454:1377) . در فارسنامه ی ابن بلخی نیز گزارشی از این تغییر و تحول نظام مالیاتی را می توان مشاهده کرد . از روی لیست اصلاح شده ، اقلام مالیاتی که ابن بلخی ارائه داده است ، می توان دریافت رژیم غذایی مردمان بر اساس محصولات درختان خرما ، انگور ، زیتون، و انواع غلات بوده است : ” هرگزی غلّه خراج 1 درم هرگزی تاکستان خراج 8 درم درخت خرمای پارسی خراج 1 درم درخت خرمای غیر مرغوب خراج 1 درم درخت زیتون خراج 1 درم” (ابن بلخی،108:1921) . در لیست مالیاتی که به وسیله مسعودی آورده شده ،از برنج هم نام برده شده است : ” رطب 7 درم یک جریب برنج نیم درم “(مسعودی،1991 :262) . جو به این دلیل که خوراک اسب بود مشمول مالیات بود و بهای آن برابر گندم می شود . چون خرما در سرزمین خشک محصول بیشتر و مرغوب تری می داد ، از این رو خرما فارس ممتاز تر و مالیاتش بیشتر بوده است (سامی ، 1389 : 21 ) . کشت نخل بر کشت دیگر در ختان در نواحی جنوب و جنوب غربی ایران پیشی گرفته بود.طبق برآوردهها ، در سده 19 میلادی حدود 2150000 اصله در فاصله بصره و خرمشهر وجود داشته است که احتمال می رود این رقم نخل ها از نخل های دوره ساسانی بسیار کمتر بوده است (برونز،159،1377) . از انگور هم برای تهیه کششمش و هم تهیه شراب استفاده می شده است نیز خاک خوزستان مساعد برای کشت نیشکر بوده است.(دریایی،119:1387) . از دوران ساسانی نوشته هایی بر روی پاپیروس و پوست ( چرم ) در دست است . مجموعه ایی از آنها مربوط به سالهای 619 تا 628 میلادی است . در این زمان خسروپرویز (591 تا 628 م .) مصر را به تصرف آورد . این مجموعه ها بیشتر اسناد تجاری و اقتصادی است مانند سند تحویل پول یا خرید غلات یا فهرست هایی از حیوانات مانند گوسفند و بز و میش که مورد داد و ستد بوده است (تفضلی،107:1376) . دریایی نیز به این نکته اشاره می کند که پاپیروس نوشته ها مربوط به اواخر دوره ی ساسانی به ویژه خسرو پرویز است ، زمانی که مصر فتح شد . این پاپیروس ها شامل مواد غذایی هستند که برای سربازان خارج از مرزهای ایران ، فرستاده می شدند ( دریایی،108:2009) . . وبر هم به نوع دیگری از این پاپیروس ها اشاره می کند که که اختصاص به خانواده ایی دارد که لیست روزانه ی غذای آن را مشخص کرده است (وبر،2005). به عنوان مثال به یکی از این نوع پاپیروس ها که در موزه ی برلین نگهداری می شود ،پرداخته می شود : rôz ard ” “
sik … lagênag, smt’ …
4, … 28 1/8.
rôz a$tâd may î spêd 3 lagênag,
may î suxr 18 lagênag, gôspend 1,
xûgîzag 1, gôr 1, murv 4, kôdak 3,
kabôttar (1), …, xâyag
69, … 1, smt’ ½ + 1/6,
garmag …, … 34 1/6,
… . rôz asmân may î spêd
[lagênag , may î suxr 28 lagênag,
…, xûgîzag …, [murv]
5, kôdak 2, kabôttar …, … 3, vardag 22,
xâyag 69, …, sik 6 lagênag, smt’ …, garmag …, may î suxr 35 lagênag, gôspend 1, xûgîzag 1, murv 3, kôdak 2, vardag 21, xâyag 69, sik 3 lagênag, smt’ ½ + ¼, garmag …, … 35 1/8, … 4. Rôz rôz mârspend may î sped …
lagênag, may î suxr 25 lagênag,
gôspend 1, xûgîzag 1, gôr 1, varrag 1,
murv 4, kôdak 4, kabôttar …,

این نوشته در علمی _ آموزشی ارسال شده است. افزودن پیوند یکتا به علاقه‌مندی‌ها.