نگاهی بر هفت مورد از مرگ بارترین فجایع زیست محیطی یک قرن اخیر

بشر اونقدر زمین رو دچار تغییرات کرده که خیلی از محققان احساس می کنن به عصر بوم شناسی تازه ای وارد شده ایم و نام آنتروپوسن به معنی دوران پایانی بشر رو بر اون نهاده ان.

اما تاثیر ویرانیایی که به دست ما ایجاد شدن به خصوص در جریان وقوع بلایای طبیعی مثل ایجاد لکه های نفتی، آلودگیای سمی، انفجارهای هسته ای و دودهای خفه کننده در شهرهای بزرگ خود رو نمایان می کنن. در ادامه این مطلب هفت فاجعه زیست محیطی یه قرن گذشته رو که اثراتی مرگ بار از خود برجای گذاشتن واسه شما برخواهیم شمرد.

کاسه گرد و غبار

۱۹۳۷

حدودا همزمان با بروز جنگ جهانی اول، کشاورزان و اونا که از راه اجناس خونگی شون ارتزاق می کردن، به صورت دسته جمعی راهی دشت بزرگ آمریکا شدن و در اونجا به کشت گندم و کالاهایی دیگه مشغول شدن.

اونا از فعالیتای کشاورزی پایدار (مثلا کشت همه ساله گندم تو یه زمین) دوری می کردن و به همین واسطه موفق شدن در دهه ۱۹۲۰ میلادی که رطوبت زمینا در سطح مطلوبی قرار داشت، حجم یه عالمه از غلات رو کشت بدن.

اما در دهه ۱۹۳۰ خشکسالی بزرگی در آمریکا اتفاق افتاد و خاک اون منطقه که بدون مواد مغذی لازم شده بود، کم کم به شکل گرد و غبار به سمت آسمون حرکت کرده و ابرهای بزرگی رو تشکیل داد که فرسنگا اونطرف تر می شد اونو دید.

تشکیل این ابرها در آسمون باعث شد که ذرات گرد و غبار در ریه افراد تجمع پیدا کنه و مرگ و مریضی هزاران نفر از مردم رو به دنبال داشت. طولی نکشید که زمین از جسد حیوانات مرده انباشه شد و وقتی خشکسالی به انتهایش رسید حدود یه سوم از ساکنان دشت بزرگ آمریکا اونجا رو ترک کرده و به سرزمینای سبزتری پناه برده بودن.

دود مه بزرگ

در اواخر سال ۱۹۵۲ میلادی که سرمای شدید لندن رو فرا گرفت، ساکنان این شهر مجبور شدن که واسه گرم نگه داشتن خود از حجم بالای زغال سنگ در خونه هاشون استفاده کنن و دود حاصل از سوختن این ماده از دودکش همه خونهای این شهر بیرون می اومد و بعد از خارج شدن با تصاعدات کربی کارخانجات و نیروگاهای برقی ترکیب می شد و مِهی بدبود رو درست کرد که از پنجم تا نهم دسامبر بر فراز لندن ظاهر شد و شکلی بسیار بد به اون داده بود.

اون هوای آلوده در ادامه به خاطر سیستم آب و هوایی پر فشار لندن به دام می افتاد و نبود وزش باد در این شهر هم بر موضوع دامن می زد و شرایط طوری شده بود که افراد حتی یه قدم اونطرف تر خود رو هم نمی تونستن ببینن.

ماشینای خالی از راننده رو می شد در هر نقطه ای از خیابونا دید، سینماها به خاطر اینکه کسی نمی تونست پرده نمایش رو ببینه بسته شده بودن و بعضی افراد حتی به خاطر نبود دید کافی به درون رودخانه تیمز سقوط کرده بودن.

بدتر از همه اینکه حدودا ۴ هزار نفر از ساکنان لندن به خاطر مشکلات تنفسی در همین بازه وقتی جون خود رو از دست دادن و در روزای بعد از بحران هم هشت هزار نفر دیگه از پای درآمدند.

تحقیقات گذشته نشون داده، بچهایی که در اون بازه وقتی در رحم مادرشون بودن، نسبت به همسالانشون در مدرسه کارکرد ضعیف تری رو از خود نشون دادن و شاید پیدا کردن شغل در اونا هم به مراتب کمتر از هم سن و سال هاشون بوده.

مریضی Minamata

در اوایل سال ۱۹۵۰ میلادی، ساکنان شهر ساحلی کوچیکی به نام میناماتا که در جنوب ژاپن قرار داشت کم کم تماشاگر بروز رفتارای غیرعادی در حیوانات خود شدن. واسه نمونه یهو از دهن گربه ها کف بیرون می اومد و شروع به دویدن در دور و بر می کردن و دست آخر هم خود رو به دریا مینداختن. پرنده ها هم یه دفعه روی زمین می افتادن و ماهیا هم به خاطر تورم شکمی در آب جون می دادن.

اما همزمان با بروز این پدیده ها، یه جور مریضی به نام میناماتا هم میان آدمای اون منطقه پیشرفت پیدا کرده بود که باعث می شد زبانشون در بین حرف زدن بگیره و واسه انجام امور ساده ای مثل بستن دکمه هاشون به مشکل بربخورند.

عاقبت در سال ۱۹۵۹ میلادی، مقصر این اتفاق مشخص شد و معلوم گردید شرکت Chisso که در مورد تولید مواد شیمیایی فعالیت داره در جریان بخشی از فرایندهای تولیدی خود، جیوه رو به آب دریا می ریزه و همین ماده سمی مردم و البته حیوانات اون شهر رو که از غذاهای دریایی استفاده می کردن آلوده کرده بود.

Chisso بازم تا سال ۱۹۶۸ میلادی، جیوه کارخانه خود رو به آب دریای اون منطقه می ریخت و اونطور که در گزارشات اومده، در نتیجه همین اقدام ۲۰۰۰ نفر جون خود رو از دست دادن و حتی نوزادان هم با نقصای مادرزادی، فلج و دیگه ناهنجاریا به دنیا اومدن.

بوپال

در ساعات قبل از سپیده دم سوم دسامبر سال ۱۹۸۴ میلادی، ابری سمی از گاز متیل ایزوسیانات از کارخانه تولید آفت کش  Union Carbide در بوپال هند وارد هوا شد و به سرعت در تموم شهر گسترش پیدا کرد.

در نتیجه این اتفاق خیلیا جون خود رو از دست دادن و اونا که زنده موندن در حال تهوع و نفس و نفس زدن به بیمارستان برده شدن و  تلاشی بی حاصل واسه خارج کردن گاز از داخل ریه هاشون انجام شد.

جنازه سگا، پرنده ها، گاوها و بوفالوها در جریان این حادثه در خیابون به صف شدن و بررسیایی که در ادامه انجام شد نشون داد که اقدامات ایمنی لازم در اون کارخانه انجام نگرفته و واسه نمونه از لوازم  قدیمی و شکسته در داخل اون استفاده شده.

نبود مدیریت مناسب هم در خیلی بد تر شدن این شرایط نقش داشته؛ مثلا می گن که یکی از ناظران در جریان این حادثه تصور می کرده آب در حال نشته نه مواد سمی و خطرناک.

البته اختلافاتی در آمار و ارقام ارائه شده واسه قربانیان این حادثه هست اما می گن که حدودا ۱۵ هزار ساکن بوپال در جریان این اتفاق که با نام بدترین حادثه صنعتی ازش صحبت به میون میاد، از دست دادن.

صدها هزار نفر دیگه هم نتیجه های این حادثه رو تجربه کردن که از از دست دادن حافظه گرفته تا آسیب به سیستم عصبی و کوری رو در بر می گرفت. این رو هم باید اضافه کنیم که آلودگیای به وجود اومده به وسیله اون اتفاق تا به امروز در کارخانه یاد شده باقیست.

چرنوبیل

در آوریل سال ۱۹۶۸ میلادی، تستی روی یکی از توربینای موجود در رآکتورهای هسته ای نیروگاه برق هسته ای چرنوبیل انجام شد که اشتباهات انجام شد در جریان اون آزمایش یه سری از انفجارهای بزرگ و در نتیجه نشت مواد رادیواکتیو به داخل جو رو به دنبال داشت.

البته مقامات شوروی تلاش داشتن که بر اون حادثه سرپوش بذارن و در اول گفته می شد که تعداد کشته شدگانش از ۳۱ نفر تجاوز نمی کنه و دو نفرشون از کارکنان نیروگاه بودن، ۲۸ نفر نیروهای امداد و یه نفر هم بر اثر حمله قلبی جانش رو از دست داده.

اما اونطور که بعدا مشخص شد، فاجعه چرنوبیل به گسترش سرطان تیروئید و اشکال دیگری از این مریضی رسید. در سال ۲۰۰۵ میلادی، یکی از کمیته های سازمان ملل متحد اعلام داشت که آمار کشته های این فاجعه بالغ بر ۴ هزار نفره، سازمانای دیگه حتی این تعداد رو بیشتر از اندازه اعلام شده دونستن.

حالا چندین سال از اون حادثه میگذره و اونطور که مشخص شده تا چند قرن آینده، این منطقه به صورت قرنطینه باقی می مونه و به نظر نمیاد که هزاران خونه تخلیه شده در نزدیکی این نیروگاه به این زودیا از ساکنان پر شن.

آتیش سوزی نفتی کویت

صدام حسین که بعد از شکست خود در آخر جنگ سال ۱۹۹۱ خلیج فارس به دنبال انتقام بود، به نیروهای عراقی دستور داد حدود ۶۵۰ چاه نفت کویت رو آتیش بزنن. به دنبال این خرابکاری، دود به وجود اومده به وسیله سوختن نفت آسمون منطقه رو فرا گرفت و نفس کشیدن واسه اونا که در نزدیکی چاه های نفت بودن رو با مشکل روبرو کرد.

یکی از زیست شناسا آمریکایی موقعیت اون زمان رو با ایستادن در نزدیکی صدها اگزوز کامیون دیزلی برابر دونست. باران مشکی رنگ (ترکیبی از بارشای طبیعی و ذرات دود) تا هیمالیا هم پیش رفت و صدها دریاچه نفتی با عمق ۱۰ سانتی متر ایجاد شدن و پرنده ها هم با دیدن اونا گمراه می شدن و تصور می کردن که با آب برخورد کردن.

در ادامه لایه ای از شنای نفتی تقریبا ۵ درصد از مساحت کویت رو به زیر خود فرو برد. البته در نوامبر همون سال، آخرین شعله های آتیش هم خاموش شدن. اما طبق آمار و ارقام منتشر شده، حدودا یک تا ۱٫۵ میلیارد بشکه نفتی به بیرون نشت کرد و بیشتر از ۱۰۰ نفر از مردم محلی هم جون خود رو از دست دادن که از اون میان، ۹۲ نفرشون سربازان سنگالی بودن که هواپیمایشان در برخورد با ابرهای تیره و تار اون محدوده دچار حادثه شد.

لکه نفتی بریتیش پترولیوم

در ۲۰ آوریل سال ۲۰۱۰ میلادی، سکوی نفتی Deepwater Horizon در خلیج مکزیک دچار انفجار شد و ۱۱ نفر از کارگران اون کشته و جمعی هم دچار جراحت شدن.

اون سکوی نفتی تحت تملک پیمانکار حفاری Transocean بود و به غول نفتی بریتیش پترولیوم اجاره داده شده بود که دو روز بعد از انفجار هم در دریا غرق شد. به خاطر این اتفاق حجم بزرگی از نفت خام وارد دریا شد و به مدت سه ماه کنترل اون از دست شرکتای نفتی و حامی محیط زیست خارج گردید.

براساس اعلام دولت آمریکا، حدود ۴٫۲ میلیون بشکه نفت در جریان این انفجار به دریا ریخت و ۱۳۰۰ مایل از سطح آب تگزاس تا فلوریدا رو آلوده کرد. اون انفجار صنعت توریسم و ماهیگری منطقه رو فلج کرد و مرگ هزاران پرنده، لاک پشت و دلفین رو به دنبال داشت. از اون زمان تا به امروز هم بریتیش پترولیوم میلیاردها دلار رو صرف پاکسازی منطقه، پرداخت جریمه و فرایندهای حقوقی کرده.

 

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *